Bekijk vragen en antwoorden rondom de voorlopige uitoefening dienstverlening gemeenten en gemeenschappelijke regelingen.
Vaststelling sectorale CSIRT-taak voor gemeenten en gemeenschappelijke regelingen. Bij welke organisatie is de CSIRT-taak belegd?
Op basis van een zorgvuldige afweging is op 13 oktober 2026 besloten het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) definitief aan te wijzen als sectorale CSIRT voor het verlenen van CSIRT-diensten aan gemeenten en gemeenschappelijke regelingen. De aanwijzing van het NCSC heeft tot gevolg dat de Informatiebeveiligingsdienst (IBD) een andere rol krijgt. De IBD is inmiddels aangewezen als schakelorganisatie en daarmee aangemerkt als relevante partij onder de Cbw.
Om welke organisaties gaat het?
Het gaat om 342 gemeenten en 194 gemeenschappelijke regelingen, die bestaan uit een samenwerking met ten minste 1 deelnemende gemeente, die onder de Cbw vallen.
Wat verandert dit voor de dienstverlening voor gemeenten en gemeenschappelijke regelingen?
Gemeenten en gemeenschappelijke regelingen hebben onder meer de verplichting op grond van de Cbw om zich te registreren en om significante incidenten te melden. Zij kunnen hieraan in de praktijk voldoen via het NCSC-portaal. De meldingen van incidenten worden doorgezet naar het CSIRT – in dit geval hetzelfde NCSC – dat vervolgens passende ondersteuning kan bieden. Het NCSC was eerst tijdelijk de CSIRT, bij de inwerkingtreding van de CBW op 15 augustus. Nu is de tijdelijkheid opgeheven en zal de ondersteuning door het NCSC vervuld blijven worden, en niet door de IBD. Het NCSC en de IBD zullen de komende tijd uitwerken hoe de informatiepositie van de IBD zodanig geborgd kan worden dat de IBD de functie van schakelorganisatie goed kan worden invullen. Bijvoorbeeld waar het gaat om onderdelen van dienstverlening die buiten de wettelijke CSIRT-taak van het NCSC vallen.
Welke diensten levert het NCSC aan gemeenten en gemeenschappelijke regelingen?
Via het NCSC-portaal krijgen gemeenten en gemeenschappelijke regelingen toegang tot verschillende producten en diensten. Sommige van deze producten, denk aan kennis- en adviesproducten, kunnen overlappen met producten die de IBD beschikbaar stelt. Producten van de IBD gaan vaak specifieker in op de gemeentelijke context. Deze producten zullen dus naast elkaar bestaan. Mocht je vragen hebben over de dienstverlening van het NCSC, dan kun je contact opnemen met het Klant- en Contactcentrum van het NCSC.
Hoe krijgen gemeenten en gemeenschappelijke regelingen hun informatie over dreigingen en kwetsbaarheden?
Gemeenten en gemeenschappelijke regelingen hebben toegang tot het NCSC-portaal. Zij kunnen hier incidenten melden, netwerkgegevens uploaden en toegang krijgen tot actuele informatie, analyses en adviezen. Het volledige pakket aan dienstverlening van het NCSC is beschikbaar voor de doelgroep gemeenten en gemeenschappelijke regelingen.
Wat kan ik van de IBD verwachten?
De IBD adviseert gemeenten over informatiebeveiliging en privacy. Denk bijvoorbeeld aan vragen over de toepassing van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en de eisen vanuit de Cbw, of hulp bij het uitvoeren van goede risicobeoordelingen. Gemeenten kunnen voor al deze vragen terecht bij de IBD op werkdagen tussen 9.00 en 17.00 uur via 070 204 55 11 en info@ibdgemeenten.nl.
Daarnaast zal de IBD als schakelorganisatie onder de Cbw belangrijke aanvullende dienstverlening bieden aan gemeenten. Over de precieze invulling van de operationele werkzaamheden en de daarvoor benodigde informatiepositie zullen op korte termijn aanvullende (werk)afspraken worden gemaakt tussen IBD en NCSC.
